Naar de inhoud
eendraadstekening.be Ontcijfergids Begin met tekenen
Oude installaties

Een installatie van vóór 1981: wat Deel 8 laat staan

Deel 8 van het AREI gaat over installaties die ouder zijn dan Boek 1. Het is geen vrijbrief, wel een lijst: zestien punten waarop een bestaand deel van vóór 1 oktober 1981 mag afwijken, elk met eigen voorwaarden.

Eerst nagaan: welk regime?

De eerste vraag is niet hoe oud het huis is, maar wanneer de uitvoering ter plaatse begon. Boek 1 kijkt daarbij naar "elk gedeelte" van een installatie. Een keuken uit 2005 en een verdieping uit 1965 in hetzelfde huis kunnen dus onder een ander regime vallen.

Uitvoering begonnenNaam in Boek 1Afwijkingen
Vóór 1 oktober 1981, met of zonder controlebezoek volgens het oud AREIoude huishoudelijke installatieafdeling 8.2.1: zestien punten
Vanaf 1 oktober 1981, met gelijkvormigheidsonderzoek volgens het oud AREIhuishoudelijke installatie oud AREIafdeling 8.2.2: elf punten, sommige met een einddatum
Vanaf 1 juni 2020, met gelijkvormigheidscontrole volgens hoofdstuk 6.4buiten Deel 8onderafdeling 6.5.8.1

Vindplaats in Boek 1 (2026): 8.1.1 (pdf 284), 8.2.1 en 8.2.2 (pdf 285 en 288), 6.5.8.1 (pdf 216).

In de praktijk, geen regel

Het begin van de uitvoering staat zelden ergens zwart op wit. We kijken naar een oud verslag, een datum op de tekening, facturen van latere werken en de staat van buizen en dozen. Blijft het onzeker, leg dat dan voor aan het erkend organisme: de vertegenwoordiger die het verslag tekent, beslist welke regels hij toepast.

De zestien punten in gewone taal

Alles hieronder geldt voor de bestaande gedeelten van vóór 1 oktober 1981, dus niet voor wat je er nu bijzet. De linkerkolom verwijst naar het punt in afdeling 8.2.1.

PuntMag in dienst blijvenVoorwaarde of grens
1 Materieeldozen, leidingen en beveiligingen, gebouwd volgens het goed vakmanschap van toenkenmerken volgens de huishoudelijke regels, geen gevaar bij correct gebruik, geschikt voor de plaats
2 Differentieelkleiner dan 40 A, zonder de markering "3000 A, 22,5 kA²s", met de scheiding via een algemene scheidingsinrichting stroomopwaarts in het hoofdborddie laatste enkel aan het begin van de installatie
3 Overstroombeveiliging zonder de markering van energiebeperkingsklasse 3houders en pennen niet-verwisselbaar (tabellen 8.1 tot 8.3), etiket op de bordeur bij een kring onder 1,5 mm²: zie oude borden
4 Hoofdschakelaaralgemene lastscheidingsschakelaar van ten minste 25 A-
5 Leidingengeen vooropgestelde brandreactie; doorsnede onder 2,5 mm², met 1 mm² als ondergrens; wasmachine, oven of kookplaat op een kring die er niet aan toegekend is1 mm²: smeltzekering tot 6 A of vermogensschakelaar tot 10 A
6 Contactdozengeplaatst vóór 1 oktober 1981; zonder aardcontact; meer dan acht per kringzie contactdozen zonder aarding
7 Schema'svereenvoudigd eendraadschema en situatieplaneen vaste minimale inhoud; ze hoeven niet met elkaar overeen te komen
8 Markeringenkel de markering in het bord en op vaste toestellenindividueel, tenzij vergissen uitgesloten is; een vast toestel mag ook op de schema's staan
9 Verslaggeen verslag van gelijkvormigheidscontrole in het dossiergeduld bij het controlebezoek
10 Kleurenbeschermingsgeleider die niet groen-geel is; actieve of beschermingsgeleider met groene of gele isolatieeen actieve geleider in groen-geel blijft verboden
11 Aardgeleiderkoper van ten minste 6 mm²nieuw werk vraagt meer (5.4.2.2): 16 mm² als de geleider tegen corrosie bekleed is, zo niet 25 mm²
12 Beschermingsgeleiderleiding zonder beschermingsgeleider; beschermingsgeleider buiten de leidinggeen vast of vast opgesteld toestel van klasse I op zo'n leiding. Apart: in droge lokalen (AD1, BB1, BC1) hoeft de massa van een vast verlichtingstoestel van klasse I met lamphouders zonder IPXX-B niet aan de beschermingsgeleider
13 Equipotentiaalgeen hoofdequipotentiale verbinding-
14 Verlichtingéén verlichtingskring per installatie-
15 Badkamereigen afwijkingen, met een verwijzing naar 6.5.8.1, punt 3voorwaarden in punt 15.2; laat de keurder dit ter plaatse beoordelen
16 Differentieel per kringcontactdozen en verlichting zonder differentieel met grote gevoeligheid; meer dan acht eindkringen per differentieel; een eigen schikking bij verhoogde spreidingsweerstandblijft gelden na een kleine wijziging aan die kringen, maar punt 6 is strenger voor contactdozen zonder aardcontact

Vindplaats in Boek 1 (2026): 8.2.1, punten 1 tot 3 (pdf 285-286), 4 en 5 (pdf 286), 6 tot 10 (pdf 287), 11 tot 16 (pdf 288); toegekende kringen: 5.2.1.2 (pdf 138); aardgeleider nieuw werk: 5.4.2.2 (pdf 187).

Zo ziet zo'n blad er dan uit

Vereenvoudigd eendraadschema: aansluiting van 25 A, differentieel A van 300 mA en differentieel B van 30 mA, met vier vertrekken voor licht, boiler en contactdozen
Het burgerhuis vóór de werken, getekend zoals punt 7 toelaat: de aansluiting, Diff A van 300 mA, Diff B van 30 mA en daarachter enkel de vier vertrekken, zonder afzonderlijke lichtpunten of stopcontacten.

Zo lees je dit

  • A: de ene lichtkring van het hele huis, 2×1 mm² op 10 A, achter Diff A (punten 5, 14 en 16).
  • B en C: contactdozen zonder aardcontact, 2×2,5 mm², daarom achter de 30 mA van Diff B (punt 6).
  • D: de boiler, met beschermingsgeleider (3G2,5 mm²), achter Diff A (punt 12).
  • Links onderaan: aardingspen · 6 mm², de aardgeleider van punt 11; geen hoofdequipotentiale verbinding (punt 13).
  • Elke beveiliging is getekend als kleine vermogensschakelaar: dat doet SUPLAN altijd. Dit huis heeft er zo, met kaliber en zonder kromme.
Situatieplan van de verdieping zonder codes: zwarte symbolen voor lichtpunten, schakelaars en contactdozen in twee slaapkamers, overloop en badkamer
De verdieping vóór de werken: lichtpunten, schakelaars en contactdozen staan op hun plaats, maar zonder letter of nummer. Punt 7 vraagt op dit blad geen markering.

Wat de lijst niet zegt

  • Twee zaken blijven uitdrukkelijk verboden: een contactdoos met aardcontact dat geen echte verbinding heeft met de aardverbinding, en een actieve geleider gemarkeerd in groen-geel.
  • Een belangrijke wijziging verandert het plaatje. Dan staat de hele installatie achter ten minste één differentieel van hoogstens 300 mA, ook de delen die je niet aanraakt. Hoe dat op papier loopt, lees je bij renoveren in fasen.
  • De staat van de installatie blijft jouw zaak. Een eigenaar zorgt voor de goede staat van onderhoud; een afwijking is geen vrijstelling van onderhoud.

Vindplaats in Boek 1 (2026): 8.2.1, punten 6 en 10 (pdf 287), 4.2.4.3 b (pdf 110), 9.1.2 (pdf 301).

Wanneer komt er een controlebezoek?

Een oude huishoudelijke installatie die nooit een gelijkvormigheidsonderzoek kreeg, ontmoet de keurder meestal op een van deze momenten:

  • Bij de verkoop van de wooneenheid. De verkoper laat een controlebezoek uitvoeren en laat de datum van het verslag in de akte vermelden. Is het verslag negatief, dan start voor de koper een termijn van achttien maanden vanaf de akte.
  • Bij een aanvraag om de aansluiting te verzwaren. Zonder verslag geen verzwaring: de verdeler gaat na of het bij de aanvraag zit.
  • Telkens als een controlebezoek om een andere reden nodig is. De regels zijn dezelfde: Boek 1 met Deel 8 voor wat ouder is, zonder Deel 8 voor wat nieuwer is.

Kreeg de installatie al eens een controle volgens het oud AREI, dan geldt voor het eerste bezoek volgens Boek 1 de termijn die in het laatste verslag staat.

Na zo'n bezoek loopt de gewone klok: om de 25 jaar voor een woning. Hoe je inbreuken uit een verslag wegwerkt, is een onderwerp apart; dat staat uitgewerkt in een herstelgids over termijnen en nazicht.

Vindplaats in Boek 1 (2026): 8.1.2 (pdf 284), 8.4.1 (pdf 293-294), 8.4.2 (pdf 294-296), 8.4.3 (pdf 296), 6.5.2 (pdf 214).