Naar de inhoud
eendraadstekening.be Ontcijfergids Begin met tekenen
Verbouwen zonder alles open te breken

Renoveren in fasen: oud en nieuw op één schema

Een oud huis krijg je zelden in één keer vernieuwd. Boek 1 laat dat toe, op voorwaarde dat je per deel weet welke regels gelden en dat het schema die grens zichtbaar maakt.

De regel die alles bepaalt

Bij een controlebezoek van een oude installatie zijn er twee maatstaven, en de scheidingslijn is de datum van inwerkingtreding van Boek 1, 1 juni 2020:

  • het deel dat later aangelegd is, volgt Boek 1 zonder Deel 8;
  • het deel dat eerder aangelegd is, volgt Boek 1 met Deel 8.

Vindplaats in Boek 1 (2026): overzicht van de versies (pdf 4), 8.4.2.2 c (pdf 295), 8.4.1 en 8.4.3 (pdf 293 en 296).

Wat je vandaag vernieuwt, valt dus altijd in de eerste groep. Wat je laat zitten, behoudt de afwijkingen waarop het recht heeft. Een kring die half nieuw en half oud is, maakt het voor iedereen moeilijker; we houden ze liever gescheiden.

Is deze stap een belangrijke wijziging?

Belangrijk is voor Boek 1 elke wijziging die de veiligheid beïnvloedt op een punt dat geen eerdere gelijkvormigheidscontrole afdekte. Als voorbeelden geeft het onder meer een ander bord dat niet identiek is en een kring die erbij komt.

Stap in de werkenBelangrijkWat er volgt
Nieuw bord, ander formaat, nieuwe differentiëlenja, voorbeeld uit Boek 1schema's, gelijkvormigheidscontrole, geheel achter hoogstens 300 mA
Kring bijplaatsen voor een ovenja, voorbeeld uit Boek 1schema's en controle voor het nieuwe deel; de hele installatie achter hoogstens 300 mA
Stopcontact vervangen door hetzelfde model op dezelfde plaatsvolgens ons niet; de keurder beslistbondige beschrijving als er iets verandert

Vindplaats in Boek 1 (2026): Deel 2 (pdf 58), 3.1.2.1 a (pdf 69-70), 6.4.1 (pdf 209-210), 4.2.4.3 b (pdf 110).

Ons voorbeeld: de eerste fase

Het burgerhuis uit 1965 kreeg in de eerste fase een nieuw bord in de gang, een volledig nieuw gelijkvloers en een nieuwe badkamer. Verdieping en zolder wachten op later: de bewoners slapen er nog, en de leidingen zitten onder parket en behang.

Eendraadschema blad 1: aansluiting met kWh-meter en hoofdautomaat 40 A, differentieel A van 300 mA, kookplaat, oven en boiler, en differentieel B van 30 mA met licht en contactdozen
Blad 1 na de eerste fase: aansluiting, Diff A van 300 mA, de drie vaste toestellen G, H en J, en Diff B met de nieuwe kringen van het gelijkvloers.
Situatieplan van de verdieping: rode lichtkring K en roze stopcontacten L in twee slaapkamers en de overloop, groenblauwe kring D in de badkamer rechtsboven
De verdieping na de eerste fase: de nieuwe badkamer in het groenblauw van kring D, de rest nog in de oude kringen K en L.

Zo lees je dit

  • D.1, D.2, D.3 (groenblauw): nieuw lichtpunt met schakelaar, stopcontact en ventilator in de badkamer.
  • K.1, K.2, K.3 (rood): de bestaande lichtkring, die doorloopt naar de zolder.
  • L.1 tot L.6 (roze): bestaande stopcontacten zonder aardingscontact.
  • UTP links onder: een nieuw datapunt, dat aan geen stroomkring hangt.

Per kring: welke regels gelden

KringOp het schemaRegels
A, B, C (Diff B)licht en contactdozen gelijkvloers, C16A en C20ABoek 1 zonder Deel 8: 30 mA, hoogstens acht per kring
D, E, F (Diff C)badkamer, wasmachine, vaatwasserBoek 1 zonder Deel 8: 30 mA
G, H, J (Diff A)kookplaat, oven, boilerBoek 1 zonder Deel 8: vaste toestellen achter de 300 mA
K (Diff D)licht verdieping en zolder, oude installatie, 2×1 mm², C10ABoek 1 met Deel 8: 1 mm² tot 10 A, etiket op de bordeur
L, M (Diff D)contactdozen verdieping en zolder, oude installatie, 2×2,5 mm², C16ABoek 1 met Deel 8: zonder aardcontact enkel achter 30 mA

Vindplaats in Boek 1 (2026): 3.1.2.1 a (pdf 70), 4.2.4.3 b (pdf 109-110), 8.2.1, punten 3 en 5 (pdf 285-286), punt 6 (pdf 287), tabel 4.11 (pdf 126).

Twee keuzes zijn de onze, niet die van Boek 1. Oven en boiler krijgen C20A op 2,5 mm², wat tabel 4.11 toelaat, en de lichtkring K zit achter 30 mA, terwijl punt 16 dat voor het oude deel niet eist. Een aparte Diff D maakt ook het schema leesbaar: alles wat oud is, hangt op één plaats. Waarom K een etiket krijgt, lees je bij oude borden; waarom L en M achter 30 mA staan, bij contactdozen zonder aarding.

Fase na fase op het schema

  1. Elke fase een nieuwe versie. Schema's krijgen per versie een eigen datum; de vorige blijft in het dossier zitten.
  2. De vermelding blijft zolang het deel blijft. Zolang een stuk dat ouder is dan 1 oktober 1981 op het eendraadschema voorkomt, blijven de woorden oude installatie erbij staan. In onze tekening zit dat in de naam van de kring.
  3. Het situatieplan volgt altijd. Ook een kleine wijziging komt erop, want dat plan geeft op elk moment de bestaande toestand weer.
  4. Het etiket verdwijnt pas met de draad. Zodra kring K op 1,5 mm² of meer zit, hoeft het niet meer op de bordeur.

Vindplaats in Boek 1 (2026): 3.1.2 (pdf 69), 3.1.2.1 a (pdf 70), 8.2.1, punt 3 (pdf 286).

En als het huis tussendoor verkocht wordt?

Dan volstaat de gelijkvormigheidscontrole van de nieuwe delen niet. De regeling bij verkoop geldt ook voor een oude installatie met latere belangrijke wijzigingen, zolang het deel van vóór 1 oktober 1981 geen controlebezoek kreeg. De verkoper laat dus een controlebezoek uitvoeren, tenzij de akte vermeldt dat de koper gaat slopen of alle elektriciteit vernieuwt. Wat dat voor de stukken in de map betekent, leggen we niet opnieuw uit: een wegwijzer voor verkopers zet het op een rij.

Vindplaats in Boek 1 (2026): 8.4.2.1 en 8.4.2.2 a (pdf 294-295).

Fase per fase, met SUPCON

Een renovatie in stappen vraagt iemand die het hele plaatje bewaakt. SUPCON BV, elektricien uit Keerbergen, doet renovaties, vernieuwt elektriciteitsborden, past de schema's aan na elke stap en bereidt de woning voor op de keuring.

Actief in Keerbergen en omgeving, van Leuven en Aarschot tot Mechelen.